Những ngày con bị sốt

Những ngày con bị sốt,

Nằm li bì bó gối, rên hừ hừ,

Chỉ có mẹ, lặng lẽ ngồi bên cạnh,

Im lặng đổ dầu xoa khắp người con,

Mẹ nói mãi "Phải học các tự chăm sóc mình",

Con dẫu mệt rã rời, vẫn chạnh lòng,

Vẫn cảm ơn Chúa vì mẹ còn ở đây...giờ này,

Những đêm trằn trọc, con nghe mẹ trở mình,

Len lén ém lại góc mùng cho con,

Con đã nghĩ dẫu 27 hay nhiều tuổi hơn như vậy,

Con vẫn cần thỉnh thoảng có mẹ ngồi cạnh bên,

Để yên tâm.

Một tuần con bị bệnh,

Là một tuần mỗi ngày 4 lần trước và sau khi đi làm,

Ba đứng bên cạnh giường đưa nước và thuốc

Ba trách móc “mở trang trại nuôi muỗi”

Nhưng ba soi từng vết bang đỏ,

Con không ăn, ba pha sữa và mang đến tận giường,

Đi thử máu xong, ngồi choáng váng,

Ba bỏ làm thay áo dẫn con đi ăn sáng,

Ba đi trước chầm chậm chờ con

Con chợt nghĩ dẫu 27 hay nhiều tuổi hơn như vậy,

Con vẫn cần nhìn thấy bóng lưng ba đi phía trước,

Để yên tâm.

Tuổi trẻ, nhiều sức khoẻ và nhiệt huyết,

Dễ dàng lướt qua những trắc trở về sức khoẻ

Nhưng con biết, sẽ không dễ dàng như vậy,

Nếu mẹ không âm thầm chăm sóc

Và ba lặng lẽ theo dõi.

Ôi Chúa ơi, con chỉ có một ba và mẹ,

Xin Chúa thương gìn giữ ba mẹ con,

Vì Chúa biết, con chưa kịp làm gì cho ba mẹ hết.

02.10.2016

-DaKhac-

Mẹ

Tôi viết bài này theo yêu cầu của một linh mục cho ngày của mẹ, nhưng chắc không dùng được, nên không thấy linh mục đó nói gì, tôi quyết định đăng lại ở đây vào đúng sinh nhật của mình, để tri ân mẹ. Mẹ, một trong hàng vạn hàng tỉ người mẹ khác, người đã quyết định sinh ra con và nuôi lớn con bằng này. Cảm ơn mẹ.

--

Người ta nói “con cái là quà tặng của Thượng Đế”, nhưng thật ra, cha mẹ chính là kho báu vô giá mà Thượng Đế ban tặng cho con người. Có những kho báu rất vẹn toàn, đầy đủ, cũng có những kho báu trông thì xù xì nhưng lại thăm thẳm sâu. Có những kho báu phải dìm mình thật sâu trong đó, chúng ta mới khám phá ra vẻ đẹp ẩn giấu bên trong, nhưng lại cũng có những kho báu đến khi không còn nữa chúng ta mới nhận ra mình đã mất mát đến dường nào.

Tôi có một người bạn, chị sống theo chủ nghĩa xê dịch, tức là chị không bao giờ ở đâu quá 1 tuần, mỗi lần gọi điện rủ chị đi cà phê là phải đặt lịch hẹn trước một tháng, chính vì lẽ đó, bọn chúng tôi thường mặc định chị là người rất mạnh mẽ và dày dặn kinh nghiệm đường trường. Ấy vậy mà có lần chị kể tôi nghe rằng trong những chuyến đi bất tận của đời chị, những lúc thê thảm nhất, những lúc ê chề nhất, những lúc lên bờ xuống ruộng, chỉ cần được nghe mẹ hỏi “chừng nào mày về” là đã hạnh phúc lắm rồi, bởi vì những lúc đó chị biết rằng, ở đâu đó, vẫn có một người đau đáu chờ đợi chị, giữa muôn vàn cánh cửa đóng kín, vẫn có một cánh cửa he hé mở chờ chị chạy vào, nghĩa là, chị vẫn thuộc về một nơi chốn nào đó và vẫn có một người yêu thương chị thật nhiều, vô vị lợi.

Nguyễn Phương Mai, một trong những tác giả tôi yêu thích, người đã bỏ dạy 1 năm trời sau khi ký hợp đồng giảng dạy chính thức tại một đại học ở Hà Lan để làm cuộc hành trình vòng quanh thế giới, chị tự nhận mình là một con lừa chỉ thích đi thật nhiều, chị ghi chép lại hành trình xuyên lục địa của mình, ở châu phi, ở trung đông, nhưng rồi chị cũng đã mở đầu cuốn sách của mình bằng lời cảm ơn mẹ “cảm ơn mẹ vì đã buông tay để con được lớn lên”.

Thông thường một đứa trẻ sẽ có 18 năm để tập làm con, nghĩa là trong 18 năm đầu đời đó, đứa trẻ ấy được phép làm sai nói ngọng, được phép thỉnh thoảng dở chứng, được phép đôi khi không vâng lời, đôi khi trốn việc nhà, được phép quấy quá dậy trễ; nhưng một người mẹ thì không được phép làm nháp, kể từ giây phút một sinh linh được hình thành, mẹ đã làm mẹ, mẹ đã phải làm đúng, ăn đúng, đi đúng, ngủ đúng, và nói đúng, kiểu như Elizabeth Gilbert nói “có con giống như có một hình xăm trên mặt, bạn không thể xoá nhoà hay che dấu”. Làm mẹ là một việc cực kỳ vĩ đại, bởi vì từ nay, mẹ không sống cho mẹ nữa, mẹ mua cây son và suy nghĩ xem giá cây son bằng mấy lon sữa, mẹ mua áo đầm và suy nghĩ xem giá áo đầm này bằng mấy bịch tả, mẹ tính đi uống cà phê và sực nhớ có lớp dạy vẽ cho con, trong mọi suy nghĩ nếp sống của mẹ, luôn phải chừa ra một khoảng trống thật to cho con.

Cách đây ít lâu, tôi có xem một đoạn phim phỏng vấn[1] do một công ty ở Boston, Mỹ, thực hiện. Đoạn phim ghi hình lại những cuộc phỏng vấn việc làm qua điện thoại cho công việc “khó nhất thế giới”. Công việc đó yêu cầu những thứ rất oái ăm, ví dụ như phải đứng và cúi người trong suốt quá trình làm việc, thời gian làm việc là 24 giờ một ngày, 7 ngày một tuần, 365 ngày một năm, khối lượng công việc tăng lên vào dịp lễ và cuối tuần, ứng viên phải có kiến thức về thương thuyết, y tế và giao tiếp, và đặc biệt, người làm công việc này không được trả một đồng nào cả…hầu hết các ứng viên tham gia phỏng vấn đều phải thốt lên rằng đây là một công việc quá khó và vô lý, có người còn cho rằng công việc này quá độc ác và bóc lột, cũng có người cho rằng đây là một trò đùa xuẩn ngốc và làm họ mất thời gian. Cuối cùng, người phỏng vấn đã trả lời rằng, thực tế, có hàng tỉ người trên thế giới này đang âm thầm làm công việc “vô lý” này, những người đó chính là “Mẹ”.

Tôi luôn cho rằng, những người lớn lên thiếu vắng hình bóng của mẹ hẳn phải là những người rất can đảm và mạnh mẽ, vì trong giấc ngủ tuổi thơ không có tiếng mẹ ru, trong những đêm khó ngủ đã không có vòng tay vỗ về của mẹ, trong những buổi chiều ngơ ngẩn ngồi lại trường đã không có dáng mẹ tất tả chạy đến đón, hay trong những đêm giật mình tỉnh giấc đã không có mẹ thì thầm “ngủ đi con”.

Lắm lúc tôi cho rằng những năm tháng đã qua, từng kỷ niệm, từng bước đi đều thấp thoáng bóng mẹ, mẹ đứng đâu đó trong những cuộc vui trong những cơn buồn, rất lặng lẽ, nhưng mẹ luôn ở đó, đôi lúc sự hiện diện[2] của mẹ khiêm hạ đến mức chúng ta không nhận ra, nhưng mẹ vẫn luôn ở đó. Sẽ ra sao nếu trong những năm tháng về sau, khoảng trống sau lưng không còn dáng mẹ, những buồn vui, ngổn ngang giữa đời không còn vòng tay mẹ sẻ chia, những thành quả trong cuộc sống tôi không còn chạy về khoe mẹ, tôi sẽ phải làm sao đây?

Mọi đứa trẻ đều cần một một người mẹ yêu thương cũng như mỗi người mẹ đều có một tấm lòng bao la, điều này cũng giống như điều ba tôi hay nói “chúng ta đều có chung một Thiên Chúa là cha và là mẹ, nhưng Chúa biết con người yếu đuối, mỏng giòn, Chúa tặng riêng cho mỗi người thêm một người cha, một người mẹ nữa, để chúng ta được thương yêu và dạy dỗ tốt hơn”.

Nói về mẹ, viết về mẹ, hát về mẹ, bao nhiêu cũng không đủ. Điều duy nhất tôi, chúng ta có thể làm, đó là mỗi đêm trước khi ngủ, nguyện xin Chúa gìn giữ mẹ, ban cho mẹ thật nhiều sức khoẻ và xin Chúa còn cho con cơ hội để làm mẹ hạnh phúc, xin còn cho con cơ hội để làm mẹ thốt lên rằng “mẹ rất tự hào về con”, thế thôi.

-Tâm Vũ-

---

[1] https://www.youtube.com/watch?v=JqhbzZ6qdH0

[2] L’Humble Présente – Marc Donzé

Arcidosso và món ô mai của mẹ

Couchsurfing là một cộng đồng phượt quốc tế, nơi kết nối những ngôi nhà muốn đón khách thập phương và những bước chân giang hồ lại. Tôi nghe nói về Couchsurfing đã lâu nhưng chưa bao giờ có một cơ hội thật sự để trải nghiệm, dù trước đây ở nhà, cũng đã gặp vài bạn couchsurfer quốc tế. Vậy là nhân dịp lang thang ở Ý, tôi quyết định liều mình trải nghiệm.

Nơi tôi quyết định dừng chân là Arcidosso, một thị trấn nhỏ nằm heo hút trên núi Monte Amiata, vùng Tuscany nổi tiếng thôn dã và xinh đẹp. Do Arcidosso cách trung tâm thành phố Grosseto khá xa, phải đến 1 giờ xe bus, nên bạn chủ nhà đã hướng dẫn tôi qua điện thoại là phải bắt chuyến nào đến đâu thì xuống, mặc cho tôi nằng nặc năn nỉ bạn nhắn tin địa chỉ để cho chắc, vì tôi không rõ ngữ điệu tiếng Anh của bạn, bạn vẫn cười và nói ở Arcidosso chỉ có 2 trạm xe bus, xuống chỗ nào cũng được, thế nên tôi cũng ngậm ngùi cúp máy.

Vừa leo lên xe, tôi đã nói ngay với bác tài, tôi sẽ xuống ở Arcidosso, trạm Castel di Piano, bác gật gật và hậu quả là quăng tôi giữa đường, nơi đồng không mông quạnh, chỉ có mấy ông già dòm tôi cười cười và đi qua đi lại tập thể dục. Tôi đói, tôi mệt, và trong tay tôi là cái vali gần 30 ký, trên vai là gần 10 ký máy tính, máy chụp hình và đủ thể loại dây nhợ điện tử khác. Sau khi khoa tay múa chân hỏi han một hồi, tôi mới biết chỗ tôi xuống còn cách Arcidosso 23 km, và cách Grosseto 30 km, nghĩa là tôi đi cũng dở về cũng không xong, và điểm thắt nút là phải đến 3 tiếng nữa mới có chuyến xe buýt tiếp theo. Lần đầu tiên trong đời tôi cảm thấy đời mình vậy là xong.

Sau khi ăn hết trái lê đem theo từ khách sạn ở Rome, tôi lấy hết sức bình sinh lôi cái vali lên dốc và bắt đầu trả giá với Chúa, nào là bình thường con rất tốt bụng với mọi người, con còn yêu trẻ con nữa, gặp ai con cũng không quản khó nhọc giúp đỡ, rồi con hứa sẽ yêu thương mọi người nhiều hơn, bớt ghét mọi người lại, cười nhiều hơn, vân vân. Vậy mà bao nhiêu chiếc xe hơn xanh đỏ tím vàng, mới có cũ có, có cả xe tang và xe cứu thương chạy qua, chẳng có đến một chiếc chạy chậm lại chỉ để hỏi thăm. Tôi chợt nghĩ, thôi rồi, có nước mà đi bộ tới tối, cứ đi vậy, không biết chừng 3 tiếng nữa xe bus chạy ngang qua sẽ hốt được xác mình lên đồi.

Tôi thất thểu đi trong vô vọng như vậy phải đến gần 3 cây số thì bỗng có một bác lái xe thồ 3 bánh dừng lại, quơ tay quơ chân ý bảo lên đi, ngồi với bác trong chiếc xe có vận tốc tối đa là 60km/h, và chỉ chạy nổi 20km/h, những đoạn cua dốc ngoằn nghoèo thì chỉ còn 10km/h, tôi cũng hồi hộp theo, có khi nào bác thấy nặng quá rồi bảo tôi xuống, bác không chở nữa thì khổ, vì vậy tôi không dám táy máy, dù rất muốn cựa mình rút máy ra chụp lại cảnh lên đèo ngoạn mục này.

Tự dưng tôi thấy buồn buồn, cuộc sống đôi khi tiến bộ quá, người ta quên mất phải đưa tay cho những người thấp kém hơn mình. Trong cuôc sống này, đôi khi những người cho đi nhiều nhất lại là những người thật ra chẳng có là bao. Giống như chuyện hiến tế trong đền thờ cũng vậy, thầy tư tế, ông thu thuế thì chỉ góp vài đồng bạc lẻ, trong khi bà goá nghèo khó thì đã góp cả gia tài, dù cũng chỉ là vài đồng bạc lẻ. Tôi tự hỏi, có lúc nào đó trong cuộc đời này, mình đi nhanh quá và đã đánh rơi lòng tốt chăng?

Arcidosso là dạng thị trấn miền núi điển hình, nghĩa là đầy gió, mờ sương, lạnh và vắng vẻ. Khác với khi lê lết ở Rome bạn cứ phải thấp thỏm lo lắng bị sờ đùi móc túi, thì ở Arcidosso, ai cũng cố đi thật nhanh để về nhà ấm áp, chẳng có lũ trẻ choai tụ tập ngoài đường, không có những hình vẽ grafiti xấu xí, cũng chẳng có những người ăn xin ngồi lê la ngoài đường, ai cũng cắm mặt tay đút túi đi thật nhanh.

Nhà anh Lorenzo, người mời tôi trên trang Couchsurfing là một kiểu nhà cổ rất đáng yêu với hai phần kiến trúc biệt lập, phòng khách và phòng ngủ. Phòng khách với lò sưởi bằng củi lớn, ấm áp, mọi người ngồi quay quần, có khi thả hồn vào việc riêng của mình, có khi cùng bàn luận gì đó. Phòng ngủ thì phải đi vòng ra bên ngoài rồi đi xuống dốc vào ngỏ sau. Phòng ngủ có 12 cái giường đôi, cứ người này đi thì người kia đến, phòng lúc nào cũng đầy, tôi tự hỏi, có bao giờ anh Lorenzo kịp giặt đống ra nệm này không.

Hai ngày ở tại nhà anh Lorenzo là hai ngày yên ả nhất trong chuyến hành trình ở Ý này của tôi, do tôi đã có 1 tuần lễ bão tố tại Rome làm việc gần như 20 tiếng một ngày và lúc nào cũng chạy đua cùng deadline, lúc nào cũng bị quan sát và đánh giá, ngược lại ở Arcidosso, chẳng ai màng đến bạn là ai, mọi người chỉ thuận miệng chào hỏi khi gặp phải bạn trên phố hay lỡ nấu cơm dư nên mời bạn ăn cho hết, vậy thôi. Những cuộc tranh luận chung cũng kiểu vô thưởng vô phạt, vui thì cả đám nói tiếng Anh, đến phần nào khó quá thì tiếng Anh tiếng Ý tiếng Pháp loạn xạ.

Ban đầu cũng hơi tự ái cái kiểu đón tiếp kém nồng hậu này, nhưng rồi sau đó tôi cũng cảm thấy nhờ vậy mà ai cũng có cái không gian riêng để cảm nhận phố núi này theo cách riêng của mình. Chị Estonia đã ở đây 1 tuần và rất nghiện rửa chén, cứ hễ thấy chén dơ là rửa, bất chấp chuyện chủ nhà theo phong cách sống xanh, tức là không dùng nước nóng, mà dùng hệ thống nước suối tự nhiên lạnh như băng. Hay chị người Mỹ đang theo học học kỳ trao đổi tại Rome, đến Arcidosso vì ngán sự tất bật ở Rome. Rồi anh người Pháp rong ruổi ngang dọc châu Âu với chiếc xe đạp của mình, biết tôi có mình gói nên ngỏ ý mua lại, nhưng tôi không quen ở ác, nên còn 3 gói mình tôi cho anh luôn, chứ không lẽ lấy 3 euro?! Rồi có cả cô bạn người Mỹ nọ đã đổi ngành học 4 lần rồi nhưng vẫn chưa biết nên học cái gì, khổ chưa…

Ngày tôi rời Arcidosso, trời mờ sương sớm, 6g sáng tôi lất cất lôi xềnh xệch cái vali ra trạm xe buýt, 2 lần xe cảnh sát chạy ngang qua, chậm lại rồi đi mất hút, tự an ủi bản thân, chắc tại nhìn mặt mình hiền lành không giống trộm cắp nên được bỏ qua.

Nhà ga Grosseto sáng sớm gió thổi thông thốc lạnh run người, tôi đói, nhưng ngặt nổi mấy cái cửa hàng ăn nhanh toàn bán những món có thịt, hôm nay tôi giữ chay, thứ tư lễ tro, nên tôi đành kiềm lòng theo kiểu cô bé bán diêm, lôi bịch ô mai mẹ chuẩn bị từ nhà ra, lột viên thứ nhất tưởng tượng về tô phở ở nhà, viên thứ hai, tô bún bò, viên thứ ba là dĩa bánh cuốn Tây Hồ với món nước mắm tuyệt hảo, trời ơi tôi nhớ nhà kinh khủng. Cám dỗ lớn nhất chính là cái loại cám dỗ khi mình biết mình phải giữ chay.

Cuối cùng xe lửa cũng tới, tôi chào tạm biệt phố núi bình yên Arcidosso, Grosseto để về lại phố thị. Tôi mừng vì mình đã quyết định đến đây, vì như vậy tôi mới có thể tự hào nói với mọi người rằng, khi tôi đến Ý, tôi đã có cơ hội bước đi giữa những vùng đất bình dị không dành cho khách du lịch, vì tôi chưa bao giờ muốn mình là khách du lịch, tôi muốn mình là người lữ hành giữa đời, đi đến những khoảnh khắc chân thật của cuộc sống chứ không phải những nơi đông đúc, lúc nhúc người qua.

Chào nhé Arcidosso, chắc sẽ không quay lại, nhưng chắc chắn sẽ không bao giờ quên buổi chiều bước vội trên phố.

06/03/2014

-Tâm Vũ-

Ba của con

Ba lớn lên trong gia cảnh đông anh em và thiếu thốn, ba hay kể chuyện lúc nhỏ cả nhà mua một tô phở rồi thêm nước vào rồi bỏ cơm vào ăn, hay chuyện ăn nước mắm pha muối. Ba lớn lên trong cảnh “cơm không lành, canh không ngọt”, là sự nhẫn nhịn của bà nội và sự bất đắc chí của ông nội. Ba lớn lên giữa hai chế độ của đất nước, là tìm mọi cách trốn nghĩa vụ, là bằng mọi giá phải đậu đại học. Ba lớn lên trong sự kỳ vọng tột cùng của ông bà nội và sự cậy trông của bốn cô em gái. Ba lớn lên và bước vào đời với bao mặc cảm, tự ti.

Ba trưởng thành trong một gia đình đông đúc và xô bồ nội ngoại, thỉnh thoảng ba lại nhắc tới ông dượng bà dì nào đó đã từng cho nhà ký gạo, lít mắm ngày xửa ngày xưa. Ba trưởng thành trong sự nghiêm khắc quá mức của ông nội và sự câm nín tột độ của bà nội. Ba trưởng thành cùng với lòng bất mãn, và những nỗi niềm hoài cổ, vọng ngoại. Ba trưởng thành cùng với những mơ ước và quyết tâm không chỉ của riêng ba. Ba trưởng thành và hiên ngang giữa đời dù xung quanh có bao nhiêu bão tố đi nữa.

Con biết đến ba là đôi tay vững chắc trong những trưa hè nắng nóng ba ru con ngủ. Con biết về ba như người đàn ông hoàn hảo nhất trên trần đời, ba là bác sĩ giỏi nhất trên thế gian, là nghệ sĩ ghi ta xịn nhất thế giới, là ông bố đảm đang nhất đời này, ba là người kể truyện ma hay khủng khiếp, lần nào ba kể truyện Vàng và máu con cũng bị mất ngủ, … ba là người nửa đêm thức dậy và tìm thấy con đang ngồi khóc trong tủ vì nhớ mẹ, ba là người phát hiện ra con bị té xe chỉ cần nhìn vào ngón chân của con. Ba là siêu nhân của đời con!

Con lớn lên cùng với tình thương bao la của ba, mẹ đi làm xa, mẹ đi công tác, mẹ vắng nhà, vì vậy con gần gũi ba hơn hết. Lần con lén lấy dao cạo râu của ba cạo cho trái cam hết sần sùi rồi bị đứt tay, cũng là ba ẵm con dù con đã 10 tuổi. Buổi trưa cúp điện con không chịu ngủ, cũng là ba thức cả trưa để quạt rồi gãi lưng cho con ngủ. Vừa giặt đồ vừa trả bảng cửu chương cho con cũng là ba, vừa đọc sách y khoa vừa canh con học anh văn cũng là ba. Tuổi thơ con là những hình ảnh không thể xoá nhoà của ba.

Ba không bao giờ nói ra, nhưng con biết trong ba chị em, ba kỳ vọng nhất ở con, ba mong con sẽ là bác sĩ, giống ba, biết sao được…con không có duyên làm “lương y” ba à (lang băm thì may ra)! Mất hơn cả năm trời ba mới có thể chấp nhận thực tế rằng con từ bỏ ý định thi y.

Ngày người cha, con mua đãi ba bánh su kem, nhỏ xíu mà thấy ba vui vui hẳn. Cảm ơn ba vì đã yêu thương con. Cảm ơn ba vì những lần ba thét ra lửa. Cảm ơn ba đã nhớ hết tất cả những kỷ niệm tuổi thơ con. Cảm ơn ba vì ba là chồng mẹ và vì ba là ba con. Mừng ba ngày người cha! Ngày mai con sẽ lại ủi áo sơ mi và áo bờ lu cho ba nhé!

-Tâm Vũ-